Bir bakışta 101 Okey
- 106 taş, 4 oyuncu. Dört renkte 1'den 13'e ikişer taş ve iki sahte okey.
- Gösterge açılır, okey belli olur: göstergeyle aynı renkte bir üst sayı. Okey her taşın yerine geçer.
- Her turda bir taş çek, bir taş at. Ortadan çekersin ya da soldaki oyuncunun attığı taşı alırsın.
- Açmak için en az 101 puan tutan seri ve gruplar ya da en az 5 çift gerekir.
- Eli bitiren −101 alır, açamayan 202 öder, açan elinde kalan taşların toplamını yazar. En düşük puan kazanır.
Taşlar ve masa
101 Okey, 106 taşla dört kişi oynanır. Taşlar kırmızı, mavi, siyah ve yeşil olmak üzere dört renktir; her renkte 1'den 13'e kadar sayılar ikişer tane bulunur. Bu 104 taşa iki sahte okey eklenir.
- 7
- 7
- 7
- 7
Her oyuncunun önünde taşlarını dizdiği bir ıstaka vardır. Oyun saat yönünün tersine döner: sıra sana geldiğinde solundaki oyuncunun attığı taşı alabilir, oynadıktan sonra kendi taşını sağındaki oyuncuya atarsın. Masa dört kişiliktir; tek (herkes kendi başına) ya da eşli (karşılıklı oturanlar takım) oynanır.
Okey Masters 101'de masayı sen kurarsan tür (Klasik, Kademeli, Zorlu, 51), tek ya da eşli, cezalı ya da cezasız ve el sayısını (1, 3, 5, 7, 9, 11 ya da 13 el) sen seçersin.
Dağıtım, gösterge ve okey
Taşlar karıştırılıp masaya desteler halinde dizilir. Zar atılır, başlayan oyuncu belli olur ve gösterge taşı açılır. Başlayan oyuncuya 22, diğer üç oyuncuya 21 taş dağıtılır; kalan taşlar ortadaki çekme destesidir.
Okey hangi taş?
Okey, göstergeyle aynı renkte, bir üst sayıdaki taştır. Gösterge mavi 7 ise bu elin okeyi mavi 8'dir; o renkten iki tane vardır, ikisi de okeydir. Gösterge 13 ise okey 1'dir. Okey, dizdiğin her seri, grup ve çiftte istediğin taşın yerine geçer; açılışta yerine geçtiği taşın değerini sayar.
- 7
- 8
Sahte okey ne işe yarar?
Üzerinde sayı olmayan iki sahte okey, o elde gerçek okeyin yerine geçtiği taşı temsil eder. Okey mavi 8 ise sahte okey bir mavi 8 gibi oynanır: mavi 7-8-9 serisine ya da 8'ler grubuna girer, ama okey gibi başka taşın yerine geçemez.
Seri, grup ve çift
Açmak ve el bitirmek için taşlarını per denen gruplara dizersin. Üç çeşit per vardır:
Seri
Aynı renkte, ardışık sayılardan en az üç taş: kırmızı 4-5-6 gibi. Seri 1'den 13'e kadar uzayabilir; 13'ten sonra 1'e dönmez, yani 12-13-1 seri değildir.
- 4
- 5
- 6
- 7
Grup
Aynı sayıdan, farklı renklerde üç ya da dört taş: kırmızı 9, mavi 9, siyah 9 gibi. Aynı renk bir grupta iki kez bulunamaz.
- 9
- 9
- 9
Çift
Aynı renk ve aynı sayıdan iki taş: iki yeşil 11 gibi. Okey bir taşla çift yapar; iki okey tek başına çift sayılmaz. Çiftler yalnız çiftle açılışta kullanılır.
- 11
- 11
Her taşın değeri üzerindeki sayıdır; okey yerine geçtiği taşın değerini alır. Bir perin puanı taşlarının toplamıdır: kırmızı 4-5-6-7 serisi 22, 9'lar grubu 27 puandır.
Sıra: taş çek, taş at
Başlayan oyuncu 22 taşla başladığı için çekmeden bir taş atar. Sonra her oyuncu sırasında şunları yapar:
- 1
Taş çek. Ortadaki desteden kapalı bir taş çekersin ya da solundaki oyuncunun attığı son taşı alırsın.
- 2
İstersen aç ya da işle. Açılışın hazırsa perlerini masaya açarsın; açmışsan masadaki perlere taş işleyebilirsin.
- 3
Bir taş at. Elinde en az bir taş kalmalıdır; attığın taş sağındaki oyuncunun önüne gider.
Yerden taş alma
Soldaki oyuncunun attığı taşı ancak aynı turda bir perde kullanacaksan alabilirsin: açılışına katarsın ya da masadaki bir pere işlersin. Kullanamazsan taşı geri koyar ve ortadan çekersin. Aldığın taşı olduğu gibi atamazsın.
İşleme
Açtıktan sonra masadaki herhangi bir oyuncunun perine uyan taşı işlersin: serinin ucuna, grubun eksik rengine. Bir perdeki okeyin yerine geçtiği gerçek taş elindeyse okeyi alıp yerine o taşı koyabilirsin; aldığın okeyi aynı turda kullanmalısın. Çift açan oyuncu seri açamaz, yalnız masadaki çiftlere çift işler.
Geri toplama
Açtığın perleri taş atmadan önce geri toplayabilirsin. Cezalı masada bu 101 puan cezadır.
Açılış: 101 puan ya da 5 çift
Taşlarını masaya ilk kez açmana açılış denir. İki yol vardır:
- Seri açılışı: açtığın seri ve grupların toplamı en az 101 olmalıdır. 3-4-5-6-7 (25), 10-11-12-13 (46) ve 10'lar grubu (30) toplam 101 eder.
- Çift açılışı: en az 5 çift açarsın. Çift açan oyuncu o elde bir daha seri açamaz, yalnız çift işler.
Açılışı tek turda, bir bütün olarak yaparsın; 101'i iki turda tamamlayamazsın. Açılıştan sonra elinde en az bir taş kalmalıdır. Başka bir perden aldığın okeyle dizdiğin per açılışına sayılmaz.
Kademeli, Zorlu ve 51'de açılış tabanı değişir: ilk açılış masadaki en yüksek açılışı en az 1 geçer. Ayrıntısı oyun türleri bölümünde.
Eli bitirme
Elindeki bütün taşları perlere dizip son taşını attığında el biter. Son taşını atabilmek için diğer bütün taşların açılmış ya da işlenmiş olması gerekir. Bitiş şekli puanı belirler:
| Bitiş | Ne demek | Bitiren | Diğerleri |
|---|---|---|---|
| Normal | Son taşını atarak bitirirsin. | −101 | Açmayan 202; açan kalan taşlarının toplamını yazar |
| Okey atarak | Son taş olarak okey atarsın. | −202 | Açmayan 404; açan kalan toplamı × 2 |
| Elden | Hiç kimse açmamışken açılışını ve bitişini aynı turda yaparsın. | −202 | Herkes 404 |
| Çiftle | Çift açan oyuncu olarak bitirirsin. | −202 | Açmayan 404; açan kalan toplamı × 2 |
| Elden + okey | Elden bitirir, son taş olarak okey atarsın. | −404 | Herkes 808 |
| Çift + okey | Çift açan olarak son taş okey atarsın. | −404 | Açmayan 808; açan kalan toplamı × 4 |
| Taşlar bitti | Ortadaki deste bitti, kimse bitiremedi. | — | Açmayan 202; açan kalan taşlarının toplamını yazar |
Çift açan oyuncunun elinde kalan taşlar her durumda bir kat daha fazla sayılır: normal bitişte × 2, okeyle ya da çiftle bitişte × 4, çift ve okeyle bitişte × 8.
Puanlama ve cezalar
101 Okey'de puan ceza puanıdır: maç boyunca en az puan toplayan kazanır. Her elin sonunda herkese puan yazılır, eller toplanır.
El sonunda
- Bitiren bitiş şekline göre 101, 202 ya da 404 puan düşer.
- Açmayan normal bitişte 202, okeyle, elden ya da çiftle bitişte 404, çift ve okeyle bitişte 808 yazar.
- Açan elinde kalan taşların toplamını yazar; bitiş şekline göre bu toplam 2 ya da 4 ile çarpılır. Sahte okey, okeyin yerine geçtiği taşın değerini sayar.
- Elde kalan gerçek okey cezalı masada 101 puandır (açan oyuncu için, kalan toplamın üstüne).
El içinde (cezalı masa)
| Durum | Puan |
|---|---|
| Okey atmak (el bitirirken değil) | +101 |
| İşlek taş atmak: attığın taş masadaki bir pere işlenebiliyorsa | +101 |
| Açtığın perleri geri toplamak | +101 |
| İşlediğin okeyi başka oyuncunun alması (eşlide ortağın alırsa ceza yok) | +101 |
Cezasız masada bu dört ceza ve elde kalan okeyin 101'i yazılmaz; açılış kuralları ve el sonu puanı aynıdır.
Klasik, Kademeli, Zorlu ve 51
Dört oyun türünde çek-at düzeni, perler, el bitirme ve puan hesabı aynıdır. Fark açılış tabanında, açılışın kademeli yükselmesinde ve Zorlu'ya özgü cezalardadır.
| Kural | Klasik | Kademeli | Zorlu | 51 |
|---|---|---|---|---|
| Dağıtılan taş | 21 (başlayan 22) | 21 (22) | 21 (22) | 14 (başlayan 15) |
| Seri açılış tabanı | 101 | 101 | 101 | 51 |
| Seri açılışı yükselir | Hayır | Evet, +1 | Evet, +1 | Evet, +1 |
| Çift açılış tabanı | 5 çift | 5 çift | 5 çift | 4 çift |
| Çift açılışı yükselir | Hayır | Evet, +1 çift | Evet, +1 çift | Hayır |
| Büyük açılış ödülü | Yok | Var | Var | Yok |
| Atılan taş cezası, ÇİFTE DEVAM | Yok | Yok | Var | Yok |
Klasik
Yukarıda anlatılan temel 101: herkes 101 puan ya da 5 çiftle açar, açılış tabanı maç boyunca değişmez.
Kademeli
Her ilk açılış masadaki en yüksek açılışı en az 1 geçmelidir. Masada 102 ile açılmışsa sen en az 103 ile açarsın; en yüksek çift açılışı 6 çiftse sen en az 7 çift açarsın. Seri ve çift açılışları ayrı yükselir: 120'lik seri, çiftle açacak oyuncuyu bağlamaz. Masada kimse açmamışsa taban 101 ve 5 çifttir.
Büyük açılış ödülü: ilk açılışın 150 ve üstü seri ya da 7 ve üstü çiftse puanından 101 düşer; 180 ve üstü seri ya da 9 ve üstü çiftte 202 düşer.
Zorlu
Zorlu, Kademeli'nin bütün kurallarıyla oynanır ve üstüne üç kural ekler:
- Attığın taşın cezası sana yazılır. Attığın taşı sağındaki oyuncu alıp bir perde kullanırsa taşın değeri × 10 puan ödersin; çift için kullandıysa × 20. Okey attın ve kullanıldıysa × 20, çiftte × 40. (Yalnız cezalı masada.)
- ÇİFTE DEVAM: bu elde yalnız çift açacağını ilan edersin. İlan ettikten sonra seri açamazsın; açamadan el biterse açmayan cezası iki katı yazılır (202 yerine 404, 404 yerine 808).
- Çift yolundaki taşlar korunur. Çifte devam eden oyuncunun attığı taşı yalnız çift açmak ya da çift işlemek için alabilirsin; çifte devam ederken yerden aldığın taşı atamazsın, çift açılışında kullanman gerekir.
51
Daha az taşla, daha hızlı el: başlayan 15, diğerleri 14 taş alır. İlk seri açılışı en az 51, sonraki her ilk açılış masadaki en yüksek seri açılışını en az 1 geçer. Çiftle açmak için 4 çift yeter ve çift tabanı artmaz. Büyük açılış ödülü ve Zorlu kuralları 51'de yoktur; puan hesabı Klasik ile aynıdır.
Eşli masa
Eşli masada karşılıklı oturan oyuncular takımdır (1 ile 3, 2 ile 4). Puanlar takım olarak toplanır; en düşük toplam puanlı takım kazanır.
- Kademeli, Zorlu ve 51'de açılış tabanını rakip takımın en yüksek açılışı belirler; ortağının açılışı seni bağlamaz. Rakip 120 açmışsa sen en az 121 ile açarsın, ortağının 135'i eşiğini değiştirmez.
- Ortağının işlediği okeyi almak ceza değildir; rakibin okeyini alırsan ceza yerleştirene yazılır.
- Eli bitiren oyuncunun ortağı o el için puan yazmaz.
Sık sorulan sorular
101 Okey'de açmak için kaç puan gerekir?
Seri ve gruplarının taş değerleri toplamı en az 101 olmalıdır ya da en az 5 çiftle açılır. Okey, yerine geçtiği taşın değerini sayar. Kademeli ve Zorlu'da sonraki açılışlar masadaki en yüksek açılışı en az 1 geçer; 51'de seri tabanı 51, çift tabanı 4'tür.
Okey taşı nasıl belirlenir?
Gösterge taşı açılır; okey, göstergeyle aynı renkte bir üst sayıdır. Gösterge 13 ise okey 1'dir. Sahte okey, gerçek okeyin yerine geçtiği taşı temsil eder.
Açmayan oyuncu kaç puan ceza alır?
Normal bitişte 202; okeyle, elden ya da çiftle bitişte 404; çift ve okeyle bitişte 808. Elden bitişte açmış olsun olmasın herkes 404, elden ve okeyle bitişte 808 alır.
Bitiren oyuncu kaç puan kazanır?
El bitiren oyuncunun puanından 101 düşer. Okey atarak, elden ya da çiftle bitirende 202, elden ve okeyle ya da çift ve okeyle bitirende 404 düşer. Maç sonunda en düşük puan kazanır.
Kademeli ve Zorlu arasındaki fark nedir?
İkisinde de her ilk açılış masadaki en yüksek açılışı geçer ve büyük açılış ödülü vardır. Zorlu'da ek olarak attığın taşı rakip alıp kullanırsa cezasını sen ödersin ve ÇİFTE DEVAM ilanı vardır.
Yerden aldığım taşı atabilir miyim?
Hayır. Soldaki oyuncunun attığı taşı yalnız aynı turda bir perde kullanmak için alırsın: açılışına katarsın ya da masadaki bir pere işlersin. Kullanamayacaksan geri koyar, ortadan çekersin.
İşlek taş ne demek?
Masadaki bir pere işlenebilen taştır: masada 5-6-7 serisi varken attığın 8 işlektir. Cezalı masada işlek taş atmak 101 puandır. Attığın taşın işlek olup olmadığını masadaki perlere bakarak anlarsın.
Kuralları masada öğren
Okey Masters 101'de ilk pratik, Kademeli ve Zorlu öğretici masaları kuralları oynarken anlatır. Serbest masa ücretsizdir; sınırsız olarak istediğin kadar oynarsın.